Genel Kartoğrafya I

GİRİŞ BÖLÜM I. KARTOĞRAFYANIN TARİHÇESİ A — ESKİ ÇAĞDA KARTOĞRAFYA İLK MEDENİYETLERDE KARTOĞRAFYA Mezopotamyahlar 3 Mısır Medeniyetinde Haritacılık 7 Eski Çin 7 Yunanlılar 8 Eratosthenes 11 Poseidoniııs 13 Hipparkhos 15 Strabo 16 Batlamyus 17 ROMALILARDA KARTOĞRAFYA 24 B — ORTA ÇAĞDA KARTOĞRAFYA GİRİŞ 27 HIRİSTİYAN ÂLEMİ 27 Tekerlek (veya TO) Haritaları 27 Makrobius Haritaları 29 Cosmas Haritaları 29 Mabada Mozaik Haritası 29 Anglo-Sakson Haritası 31 Matthevv Paris 32 Hereford Haritası 32 Ebstrof Haritası 32 Gough Haritası 34 İSLÂM ÂLEMİNDE KARTOĞRAFYA 35 İdrisi 37 DOĞU ÂLEMİ 38 Cin 38 Japonya 39 PORTOLAN HARİTALARI 41 Katalonya Atlası 42 C — YENİ ÇAĞDA KARTOGRAFYA Batlamyus''un Keşfedilmesi 43 Harita Baskısı Tekniğinin Gelişmesi 46 Büyük Keşiflerin Yapılması 46 Juan da la Cosa 48 Waldseemüller 48 Diego Ribero 48 Martin Behaim 50 Johannes Schöncr 51 Keşifler Devrinde Kozmografya 51 Pirî Reis 51 İTALYAN EKOLÜ 55 HOLLANDA EKOLÜ 57 De Jode 57 Merkator 59 Ortelius 63 Hondius 65 Blaetı 66 Hollanda Kartoğrafyasının Müteakip Devresi 66 Hollanda Rönesans Haritalarının Genel Karakteri 68 FRANSİZ EKOLÜ 68 Nicolas Sanson 68 Jaillot 70 İNGİLİZ EKOLÜ 70 Christopher Saxson 71 John Norden 71 John Speed 71 John Ogilvie 73 DİĞER ÜLKELERDE KARTOĞRAFYA 79 D — KARTOĞRAFYADA REFORM Boylara Ölçmeleri 77 De l'isle 77 D'Anville 78 İngiliz Kartoğrafyası (18. Yüzyıl) 79 18. Yüzyıl Alman Kartoğrafyası 79 İtalyan Kartoğrafyası 81 MİLLÎ ARAZİ TETKİKLERİ Fransa 83 İngltere'de Millî Haritacılık Çalışmaları 84 Diğer Milletlerde Haritacılık 84 Uluslararası Haritaların Doğuşu 84 19. YÜZYIL ve KARTOĞRAFYANIN GELİŞMESİ 85 BÖLÜM II. YERKÜRE ve KOORDİNATLAR SİSTEMİ GİRİŞ 87 A — YERİN ŞEKLİ VE BOYUTLARI İlk Fikirler ve Yerin Küre Şekli 88 Yerküre'ye Ait Ölçmeler 89 Yerin Elipsoid Şekli 91 Yerin Basıklığı 97 Yerin Geoid Şekli B — PARALEL VE MERİDYENLER SİSTEMİ Yerin Boyutları 101 Yerin Grid Sistemi 103 Enlem ve Enlem Derecesinin Uzunluğu 106 Boylam ve Boylam Derecesinin Uzunluğu 107 Başlangıç Meridyeni 109 Mesafe Birmleri ve Metrik Sistem 110 C — COĞRAFİ MEVKİ TAYİNİ VE ZAMAN Enlem Tesbiti 114 Boylam Tesbiti 116 Boylam ve Zaman 118 Enternasyonal Tarih Çizgisi 120 Yönelme 121 Yarımküreler 122 BÖLÜM III. PROJEKSİYONLAR A — GİRİŞ Projeksiyonların Mahiyeti 123 HARİTA PROJEKSİYONLARINDA BOZULMALAR 125 Açılara Ait Bozulma 126 Saha Değişmesi 127 Projeksiyonlar Üzerinde Mesafe Değişikliği 128 İstikamet Bozulması 128 PROJEKSİYONLARIN SINIFLANDIRILMASINDA PRENSİPLER 129 B — GENEL SINIFLANDIRMAYA GÖRE PROJEKSİYON TİPLERİ 1 — ZENİTAL veya AZIMUTAL PROJEKSİYONLAR 134 Gnomonik (Merkezî) Projeksiyonlar 134 Stereografik Projeksiyonlar 139 Ortografik Projeksiyonlar 145 DİĞER ZENİTAL PROJEKSİYONLAR 150 Azimutal (Zenital) Eküldistant Projeksiyon 150 Ekuidistant Projeksiyon Ekvatoral Tipi 152 Lambert'iıı Azimutal-Eşitalanlı Projeksiyonu - 153 Azimutal Projeksiyonların Mukayesesi 158 2 — SİLİNDİRİK PROJEKSİYONLAR 161 Basit Perspektif Silindirik Projeksiyon 163 Lambert'in Eşitalanlı Silindirik Projeksiyonu 163 Gall'ın Kesici Silindirik Projeksiyonu 165 Eşdikdörtgenli Silindirik Projeksiyon 169 Kareli Basit Silindirik Projeksiyon 169 Cassini Projeksiyonu 170 Merkator Projeksiyonu 171 Loksodromik Yol ve Ortodromik Yol 176 Transversal Merkator Projeksiyonu 181 Eğik (Oblik) Merkator Sistemi 181 3 — KONİK PROJEKSİYONLAR Basit (Bir Standart Paralelli) Konik Projeksiyon 186 İki Standart Paralelli Konik Projeksiyon 190 Eşit Alanlı Lambert Konik Projeksiyonu 192 Albers'in Eşit Alanlı Konik Projeksiyonu 192 Lambert Konformal Konik Projeksiyonu 195 Polikonik Projeksiyon 200 Bonne Projeksiyonu 202 3 — DİĞER İTİBARİ PROJEKSİYONLAR Globular Projeksiyon 205 Hammer Projeksiyonu 205 Mollweidc Projeksiyonu 206 Sınusoidal Projeksiyon (Merkator-Sanson-Flamsteed) 208 Eckert Projeksiyonu 210 Orthoapsidal Projeksiyonlar 213 Van der Grinten Projeksiyonu 214 Poliedrik Projeksiyon 214 Parabolik Projeksiyon 214 4 — PARÇALI PROJEKSİYONLAR 215 Goode Homolografık Projeksiyonu 215 Goode Homolosine Projeksiyonu 216 Oxford Projeksiyonu 217 Açılmış Kübik Gnomonik Projeksiyonu 218 Kesik Düz Kutuplu Projeksiyon 219 Yıldız Şekilli Projeksiyonlar 229 C — PROJEKSİYON SEÇİMİ Dünya Dağılış Haritaları 221 Enlemler Boyunca Uzanan Bölgeler 223 Meridyenler Boyunca Uzanan Dar Sahalar 223 Avrupa Haritaları 224 Küçük Bölge ve Memleketler 224 Asya 225 Afrika 225 Avustralya 225 Kuzey Amerika 226 Güney Amerika 226 Kutup Bölgeleri 226 İstikamet Gösterilmesi 226 BÖLÜM IV. HARİTA ALMA ve YAPMANIN ESASLARI GİRİŞ A — GEODEZİ 5 — TRİANGÜLASYON (NİRENGİ) 232 Birinci ve Jkinci Derecede Triangülasyoıı 233 Triangiilasyon (Nirengi) Noktalan 235 Baz (Esas Kenar) Ölçülmesi 236 Açıların, Ölçülmesi 237 Mesafe âlçülmesi 241 Kontrol Bazının ölçülmesi 245 Nirengi Noktalarının Astronomik Mevkileri ve Azimut 246 Gıavite noktaları 247 6 — NİVELMAN Nivelman Şebekeleri 248 Ortalama Deniz Seviyesi 248 Kat'i İrtifa Ölçmeleri (Kesin Nivelman) 249 Hidrostatik Seviye Ölçmeleri 252 7 — PLÂNÇETE .METODU Plânçete Aletleri Plânçete ile Harita Çıkarılışı 258 Plânçete ile Çizimde Metodlar 260 B — FOTOGRAMETRÎ GİRİŞ 263 TARİHÇE 264 I — HAVA FOTOLARI 265 Hava Fotolarının Tipleri 266 Uçaklar ve Kameralar 268 Fotoğraf Uçuşu 270 Hava Fotolarında Ölçek 274 Hava Fotolarının Düzeltilmesi 276 Mozaikler 278 2 — STEREOSKOP1 279 Stereoskopik Görüş. 279 Streoskopik Görünümde Derinlik 282 Stereoskoplar 282 Üç Boyutlu Fotolar 283 C — HAVA FOTOLARINDAN HARİTA YAPILIŞI 1— HAVA TRİANGÜLASYONU 285 Üç Boyutlu Triangülasyon 286 İki Boyutlu Triangülasyon 287 Radyal Hatlar Trangülasyonu 288 Hava Triangülasyonunun Sınırları 291 2 — PLÂNİMETRİK METOTLARLA HARİTA YAPILISI 291 Tek Fotodan Harita Yapılışı 292 Radyal Plânimetrik Plotter 294 Multiskop 294 3 — HAVA FOTOLARINDAN TOPOGRAFİK HARİTALAMA 294 Stereometer Tipi Âletler 297 Projeksîyonlu Fotogrametik Aletler 298 Optik-Mekanik Fotogrametri Âletleri 302 BİBLİOGRAFYA 305 EKLER 307 İNDEKS 312